Uykusuzluk ve Mikrobiyom İlişkisi

Uykusuzluktan mı muzdaripsin? Bunun çözümü bağırsaklarında gizli! Uykuyla ilişki yapılan son çalışmalar, uyku bozukluklarının bağırsak mikrobiyomunun bileşiminde ve fonksiyonunda değişiklikler ile sıkı bir ilişkisinin olduğunu göstermiştir. Son zamanlarda özellikle pandeminin de günlük yaşantımıza etkisiyle uyuyamadığınız veya uykuya dalmakta güçlük çektiğiniz oldu mu?

Öyle ki ortaya çıkan çalışmalarda, bağırsak mikrobiyomu; yalnızca sindirim, metabolik ve bağışıklık fonksiyonlarını etkilemekle kalmayıp, aynı zamanda mikrobiyomu-bağırsak-beyin ekseni yoluyla uyku ve zihinsel durumlarını da düzenlediğini gösteren önemli kanıtlar bulunmuştur.

Kaliteli uyku ve ruh hali, sağlıklı ve zinde kalmak için oldukça önemlidir. Uykusuzluk, dünya çapında yetişkin nüfusun yaklaşık %10-50’sini etkileyen en yaygın uyku bozukluğudur. Genellikle uykuya dalamama veya uykuyu sürdürmede zorluk, sık sık uyanma durumu kötü uyku kalitesi gibi problemlere sebep olur. Aslında uyku kalitemizi etkileyen genetik, biyokimyasal, bağışıklık ve psikososyal gibi birçok faktör vardır.

Çok sayıda çalışma, uykusuzluk ve depresif bozukluk yaygınlığının biyolojik ritimler, bağışıklık fonksiyonu ve besin metabolizması ile bağlantılı olduğunu öne sürmüştür. Son yıllarda, bağırsak mikrobiyomunun bağışıklık, hormonal ve sinir yolları yoluyla beyin ve fizyoloji üzerinde çok yönlü etkilerin olduğunu belirten kanıtlar vardır.

Örneğin, uykusuzluk semptomları ve kronik uyku bozukluklarının, IL-1β ve TNF-α gibi inflamatuar sitokinlerin üretimini artırdığı görülmüştür. Artan bağırsak mikrobiyom çeşitliliğinin de dolaşımdaki bu proinflamatuar sitokinlerde azalmaya neden olabildiği gösterilmiştir ve böylece uyku kalitesinin iyileştirildiği sonucuna varılmıştır.

Önceki çalışmalarda uykusuzluğa bağlı olarak bağırsak mikrobiyomunda olumsuz değişiklikler meydana gelebileceği ortaya koyulmuştu. Fakat son çalışmalarda da görülüyor ki mikrobiyom çeşitliliğinin de uyku kalitenizle doğrudan ilişkisi var. Bu süreç aslında çift yönlü bir döngü şeklinde ilerliyor. Son on yılda, çok sayıda tanımlanan çalışmada mikrobiyom-bağırsak-beyin ekseninde; bağırsak mikrobiyomu, iki yönlü bir bilgi akışı üreten 3 yolla beyin fonksiyonunu etkiliyor.

Bunlardan ilki, bağırsak mikrobiyomunun bağışıklık hücreleri ile etkileşime girdiği immün düzenleyici yoldur ve bu yolla beyin fonksiyonu etkilenir.

İkincisi, nöroendokrin yoldur. İnsan vücudunun en büyük endokrin organını oluşturan bağırsakta 20’den fazla endokrin hücre türü vardır. Bağırsak mikrobiyomu, kortizol, triptofan ve serotonin gibi nörotransmitterlerin salgılanmasını düzenleyerek hipotalamik-hipofiz-adrenal ekseni ve merkezi sinir sistemini etkileyebilir.

Üçüncüsü, enterik sinir sisteminin önemli bir rol oynadığı vagus sinir yoludur. Bağırsak mikrobiyomu-enterik sinir sistemi vagus-beyin yolu olarak tanımlanabilecek bir bilgi aktarım yolu oluşturur. Ayrıca, bağırsak mikrobiyomu tarafından üretilen D-laktik asit ve amonyak gibi nörotoksik metabolitler vagus sinirinden merkezi sinir sistemine geçerek beyin fonksiyonunu, stres tepkilerini ve uyku yapısını etkileyebilir.

Uyku kalitesini artırmak için mikrobiyom gücünü kullanmada karşımıza çıkan ENBIOSIS; kişiye özel olarak hazırladığı beslenme desteğiyle bağırsak mikrobiyom kompozisyonuna faydalı bir şekilde etki ederek mikrobiyomu modüle ediyor. Bunun sonucunda bağırsak yapılanmasını ve çeşitlenmesini sağlayarak uyku kalitesini artırıyor ve uyku problemleri için çözüm sunmaya devam ediyor.

Kaynakça

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7468877/
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6290721/
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7652227/

Not: Bu makale bilgilendirme amaçlıdır. Profesyonel tıbbi tavsiye, teşhis veya tedavi oluşturmak veya onun yerine geçmesi amaçlanmamıştır.
Phone
Sitemizde çerez konumlandırılmaktadır. Çerezlere ilişkin detaylı bilgi için Aydınlatma Metni’ni ve Gizlilik Politikası’nı inceleyebilirsiniz.