Huzursuz Bağırsak Sendromu Nedir? Belirtileri Nelerdir?

Huzursuz bağırsak sendromu nedir

Huzursuz bağırsak sendromu bireylerin bağırsak fonksiyonlarının bozulması ile birlikte ortaya çıkan bir hastalıktır. Özellikle kadınlarda daha fazla görüldüğü tespit edilmiştir. Toplum genelinde gün geçtikçe tanı almış IBS hastası sayısı artmaktadır.  

IBS’li bireyler çok farklı semptomlarla karşılaşır. 

Huzursuz (İrritabl) Bağırsak Sendromu Nedir? 

Huzursuz bağırsak sendromu, bağırsaklarımızın yapısal değil fonksiyonel olarak harabiyete uğramasıyla ortaya çıkan bir sendromdur. 

Bağırsakların temel işlevi olan besin emilimi ve bu emilen besinlerin kan dolaşımına geçmesidir. Ancak bağırsak fonksiyonu bozulduğu için bu işlevler sağlıklı olarak yerine getirilmez. Bu durumda birey hem fiziksel olarak rahatsızlık hisseder hem de iş hayatı ve sosyal hayatı etkilenir, hayat kalitesi düşer. 

 

Huzursuz Bağırsak Sendromu Neden Olur? 

Huzursuz bağırsak sendromunun temel sebebi henüz bilinmemekle beraber

  • Geçirilen hastalıklar
  • Düzensiz ve kötü beslenme
  • Stres
  • Yoğun antibiyotik kullanımı 

gibi pek çok etken huzursuz bağırsak sendromunun ortaya çıkmasında rol oynar.

 

Huzursuz Bağırsak Sendromu Kimlerde Görülür? 

Huzursuz bağırsak sendromu günümüzde tükettiğimiz besinlerin içeriğinin bozulması, stres düzeyinin artması, daha hareketsiz hayatlarımızın olması gibi pek çok sebep ile hemen herkeste görülebilmektedir. 

Gelişmiş şehirlerde yaşayan bireylerde kırsal kesimlerde yaşayan bireylere göre daha sık görülmektedir, bunun yanında kadınlarda erkeklerden daha sık görüldüğü de yapılan çalışmalarda gösterilmiştir. 

 

Huzursuz (İrritabl) Bağırsak Sendromunun Belirtileri Nelerdir?

Bu sendromu yaşayan bireylerde kronik kabızlık, ishal, gaz, şişkinlik,  cilt problemleri ve bazı bireylerde hayat kalitesinin düşmesi ile birlikte psikolojik rahatsızlıklar görülür. 

Temelde IBS hastalığının 3 alt tipi vardır. 

  • Kronik kabızlık ağırlıklı olarak yaşayan bireyler IBS-C
  • Kronik ishal ağırlıklı olarak yaşayan bireyler IBS-D
  • Her iki durumu da ağır bir şekilde dönem dönem bir arada yaşayan bireyler IBS-mix şeklinde gruplandırılmıştır. 

Huzursuz Bağırsak Sendromu Tanısı Nasıl Konur?

Huzursuz bağırsak sendromunun tanısını koymak oldukça güçtür. Çünkü pek çok hastalığın belirtisini aynı anda gösteren kompleks bir sendromdur. 

Bireyin semptomları Roma IV kriterlerine göre tanı alır. Roma IV kriterlerine göre son 3 ay içerisinde haftada en az bir gün tekrarlayan karın ağrısı ile birlikte

  • Dışkılama ile rahatlama
  • Dışkı şeklinde değişiklik
  • Dışkı kıvamında değişiklik 

şeklinde sıralanan semptomlardan en az 2 tanesinin bireyde olması gerekir. 

 

Huzursuz Bağırsak Sendromunun Beslenme İle İlişkisi Nasıldır?

Huzursuz bağırsak sendromunda dışkılama düzeni bozulmak ile birlikte 

  • Vücutta besin emiliminin değişmiş olması
  • Besinlerle alınan vitamin ve minerallerden yeterince faydalanılamıyor olması
  • Bağırsakta vücut için önemli olan B grubu vitaminlerin üretilemiyor olması 

vücut için ciddi sıkıntı oluşturur ve bunlarla birlikte

  • Bağışıklık sistemi zayıflar
  • Vücut direnci düşer
  • Karbonhidrat, protein ve yağ metabolizmaları hasar görür. 

IBS de beslenme tedavisi bireysel ve semptomlara yönelik olmalıdır. Bireyin 

  • Günlük rutinleri
  • Beslenme alışkanlıkları
  • Yaşadığı semptomlar (kabızlık, ishal, karın ağrısı, şişkinlik, halsizlik, cilt rahatsızlığı gibi) mutlaka değerlendirilmelidir.

 

Huzursuz Bağırsak Sendromu Diyeti Nedir?

Glutensiz Diyet

  • IBS’ de glütenin etkisi hala belirsizdir. Çünkü IBS hastalarının önemli bir kısmı çölyak veya buğday alerjisine sahip olmasa da, “çölyak olmayan glüten duyarlılığı” na sahiptir. 
  • Bu hastalardan bazıları glütensiz diyete olumlu yanıt verir. 
  • Çeşitli çalışmalar, 4-8 haftalık glüten kısıtlamasının IBS semptomlarını ve günlük bağırsak hareketlerini düzenlediğini, bağırsak geçirgenliğini azalttığını bildirmiştir.
  • Glutensiz beslenmenin faydalı sonuçları olmasının yanında bazı çalışmalarda tahılların kısıtlanması ile besin alımında yetersizliklerin görülebileceği kardiyovasküler hastalıkların görülme riskinin arttığı da gösterilmiştir. 

Eliminasyon Diyeti

  • Eliminasyon diyeti; glüten, laktoz, fermente olabilen karbonhidratlar, polioller, olası alerjen gıdalar gibi semptomları tetikleyebilecek belirli gıdaların beslenmeden belirli süreliğine çıkarılıp sonra kişinin toleransına göre sırayla yeniden diyetine eklendiği bir beslenme sistemidir.

Yapılan bir çalışmaya göre semptomları şiddetli olan IBS’li bireylerin kısıtlı bir diyet veya eliminasyon diyeti uygulamaya eğilimli oldukları görülmüştür ancak bu diyetlerin mikrobiyom çeşitliliğinde azalma meydana getirdiği belirtilmiştir.

Huzursuz bağırsak sendromu ve mikrobiyom

Yeni Bir Yaklaşım Olarak Mikrobiyoma Göre Beslenme

Her birimizin mikrobiyom yapısı parmak izimiz gibi bize özeldir. Huzursuz bağırsak sendromu da aslında mikrobiyom yapımız gibi her birimizde farklı semptomlarla ve farklı hassasiyetlerde kendisini gösterir. 

Bazen mikrobiyom dengesinin bozulması besin emilimini olumsuz etkilerken bazen beyin-bağırsak bağlantısında aksaklıklara sebep olur.  Bu durumda detaylı olarak yapılan mikrobiyom analizi ile  hangi bakteri grubunda sorun olduğunu ortaya çıkarmalıdır. 

Mikrobiyom yapısında dengesizliğe neden olan  bakteri grubunu iyileştirmeye yönelik olarak önerilen besinlerle bireysel bir diyet programı oluşturulmaktadır.

 

Huzursuz Bağırsak Sendromu Tedavisi Nasıl Yapılır?

Huzursuz bağırsak sendromu tedavisinde ilaç tedavisi ve beslenme tedavisi uygulanmaktadır. 

İlaç tedavisi bireyin semptomlarına göre verilmektedir. Buna göre kabızlığı olan hastaya laksatif reçete edilirken ishal olanlara anti-diyare ilaçlar verilmektedir. 

Beslenme tedavisi de ilaç tedavisi gibi bireye özel bir şekilde uygulanmaktadır.

  • Bireyin yaşadığı semptomlar
  • Huzursuz bağırsak sendromundan dolayı bağışıklık sisteminin zayıflamış olması
  • Karbonhidrat, protein ve yağ metabolizmasının bozulması

Yukarıdaki gibi farklı sorunlar da göz önünde bulundurulmalıdır. Ancak bu sorunların da temel sebebi mikrobiyom yapısının bozulmasıdır. Mikrobiyom yapısında kendi hücrelerimizden çok daha fazla miktarda olan bakterilerimizin dengeli  olması gerekmekte. 

Tükettiğimiz besinlerin kan dolaşımına giriş kapısı mikrobiyom yapımızdır. Diğer bir ifade ile mikrobiyom yapımızda bulunan bakteriler bağırsaklardan kan dolaşımına besin emilimini sağlar. Mikrobiyom yapısının sağlığının bozulmuş olması demek vücudumuzda besin emiliminin de sağlıklı olarak sürdürülememesi demektir. 

Besin emilimi etkili olarak gerçekleşmezse besin yetersizliğine bağlı bağışıklık sisteminin zayıflaması, cilt problemleri, mental problemler gibi istenmeyen durumlarla karşılaşabiliriz. Tam da bahsettiğimiz bu semptomlar huzursuz bağırsak sendromunun semptomlarıdır. 

Huzursuz bağırsak sendromunda mikrobiyom yapısını iyileştirmeye yönelik bireyselleştirilmiş beslenme programlarının ilaç kullanımından daha kalıcı ve daha sürdürülebilir olduğu yapılan çalışmalarla da gösterilmiştir. 

Bu nedenle ENBIOSIS İrratabl bağırsak sendromu hastaları için Huzurlu Bağırsak Paketi ile bağırsak bakterilerinizi inceleyerek mikrobiyom alanında uzman diyetisyenleri ile sizin için en uygun beslenme programlarını hazırlamakta. 

 

Huzursuz Bağırsak Sendromu Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

IBS yani huzursuz bağırsak sendromu yaşayan bireylerin sağlık durumları ve semptomları hakkında sıklıkla akıllarına takılan bazı soruları sizler için derledik.

Huzursuz Bağırsak Sendromu Nasıl Geçer?

Maalesef huzursuz bağırsak sendromunun yüzde yüz bir tedavisi mevcut değildir ancak özellikle bağırsak problemlerine sebep olan mikrobiyom yapısının tanınması ve bireyin mikrobiyomuna göre beslenmesinin yapılan çalışmalarda %78 gibi büyük bir oranda iyileştirici olduğu  gösterilmiştir. 

Huzursuz Bağırsak Sendromu Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Huzursuz bağırsak sendromu tedavi edilmediği takdirde 

  • Vücutta besin yetersizlikleri
  • Bağışıklık sisteminin zayıflaması
  • Karbonhidrat, protein ve yağ metabolizmalarının bozulması 

gibi pek çok problemle karşı karşıya kalabiliriz. 

gibi problemler de IBS hastalığının ilerlemesi durumunda karşımıza çıkar. 

IBS tedavi edilmediği sürece diyabet, böbrek hastalığı, psikolojik problemler, cilt hastalıkları gibi farklı hastalıklar kendisini göstermeye devam eder.

Huzursuz Bağırsak Sendromuna Ne İyi Gelir?

Düzenli ve dengeli bir beslenme huzursuz bağırsak sendromu için yapabileceğiniz en faydalı şey olacaktır. Bunun için metabolizmanızı ve mikrobiyom yapınızı tanımalısınız.

Huzursuz Bağırsak Sendromu İçin Hangi Doktora Gidilir? 

Gastroenteroloji bölümü öncelikli olarak bağırsak problemleriniz hakkında size yardımcı olur. Ancak semptomlarınızın seyrine göre gastroenteroloji doktoru sizi farklı bölümlere yönlendirebilir. 

Huzursuz Bağırsak Sendromu Ne Kadar Sürer? 

Hastalığın süresi hakkında kesin bir şey söylemek oldukça zordur çünkü hem hastalığın ortaya çıkış sebebi, hem de semptomlar olarak oldukça bireysel seyreden bir hastalıktır. 

İyileşme süresi de hem semptomlarınızın ağırlığına hem de tedaviye uyum sağlamanıza bağlıdır. 

Not: Bu makale bilgilendirme amaçlıdır. Profesyonel tıbbi tavsiye, teşhis veya tedavi oluşturmak veya onun yerine geçmesi amaçlanmamıştır.
Phone
Sitemizde çerez konumlandırılmaktadır. Çerezlere ilişkin detaylı bilgi için Aydınlatma Metni’ni ve Gizlilik Politikası’nı inceleyebilirsiniz.