Hazımsızlık Nedir ve Hazımsızlığa Ne İyi Gelir?

Hazımsızlık, toplumda sık görülen yaygın bir gastrointestinal sistem bozukluğudur. Gastrointestinal (GI) sistem, sindirimde önemli bir rol oynar ve eğer bu sistemde bir problem olursa vücudun besinleri iyi sindiremez.

Hazımsızlık bu noktada bireylerde sıklıkla görülen bir sindirim sistemi bozukluğu olarak tanımlanır. Özellikle üst karın bölgesinde rahatsızlık veya ağrı olarak tanımlanan hazımsızlık, genellikle gıda alımına bağlı olarak gelişebileceği gibi bazı ilaçların kullanımı veya enfeksiyon gibi nedenlere bağlı olarak gelişebilir. Önce gel hazımsızlığın ne olduğuna birlikte bakalım.

Hazımsızlık Nedir?

Tıbbi adı dispepsi olan hazımsızlık bir hastalık olarak tanımlanmaz ve sağlık sorunu olarak kabul edilir. Hazımsızlık, üst sindirim sisteminde kronik bir hareket bozukluğu olarak tanımlanır ve kendisini karnın üst kısmında hissedilen şişkinlik, mide bulantısı, karın ağrısı, gaz çıkarma, geğirme, karın guruldaması, kusma isteği ve mide ekşimesi gibi belirtilerle gösterir. Hazımsızlık yaşayan bireylerde bu durum kendisini tekrarlayabilir ve ara ara sürekli olarak meydana gelebilir. Bu saymış olduğum durumlar sana bir şeyler hatırlattı mı? Şimdi de hazımsızlığın belirtilerine daha detaylı bakalım…

Hazımsızlığın Belirtileri Nelerdir?

Hazımsızlık, tüm semptomların bir arada veya bir, iki semptomun görülebileceği bir sağlık sorunudur. Bunu yaşayan kişiler yaşadıkları durumu rahatça fark edebilir. Üst sindirim sisteminin verimsiz çalışması ve etkisiz sindirim görevi yapması sonucunda en sık gözlenen belirtiler;

  •         Mide ekşimesi
  •         Ağızda ekşi tat
  •         Aşırı geğirme
  •         Ağrı
  •         Doygunluk
  •         Şişkinlik
  •         Mide bulantısı
  •         Kusma

Az önce dediğim gibi hazımsızlık yaşayan bireylerin büyük çoğunluğu birden fazla semptomu bir arada yaşar. Bazen bu semptomlar birkaç hafta veya ay boyunca artan şiddette ortaya çıkabilir ve daha sonra bir süre tamamen azalabilir veya tamamen kaybolabilir. Semptomları hafif şiddette yaşayan kişiler için ek bir tedavi genellikle gerekmez ancak bu semptomların hepsini veya birkaçını bir arada şiddetli yaşayan kişiler uzmanlar tarafından muayene edilmeli ve altta yatan sebep tespit edilmeli.

Hazımsızlık Nedenleri Nelerdir?

Hazımsızlık birçok farklı nedenden kaynaklanabileceği gibi bazı kritik nedenler hazımsızlığa sebep olabilmekte. Aşırı asit salgısı, mide iltihabı veya on iki parmak bağırsağı iltihabı, gıda alerjileri, bazı ilaç yan etkileri (örneğin, aspirin, ibuprofen ve naproksen gibi steroidal olmayan anti-enflamatuar ilaçlardan) ve Helicobacter pylori enfeksiyonu, hazımsızlığa neden olabilir. Bunlarla birlikte yanlış beslenme şekilleri, sigara ve alkol tüketimi, obezite, pankreas iltihabı, peptik ülser, çok hızlı yemek yeme, çok yemek yeme, aşırı stres durumu, gazlı içeceklerin tüketimi ve fazla kafein alımı gibi nedenler hazımsızlığın oluşmasında rol alan en büyük etmenler.

Hazımsızlık yaşayan bireylerin yaşam kaliteleri düşer ve iş performansları ciddi bir şekilde etkilenir. Saymış olduğum nedenlere ek olarak bazı bireylerde yapılan detaylı inceleme sonucunda hazımsızlığın nedeni bulunamayabilir. Bu duruma ise fonksiyonel dispepsi adı verilir. Fonksiyonel dispepsi durumunda yapısal bir bozukluk olmamasına rağmen mide alınan besinleri verimli bir şekilde sindiremez.

Hazımsızlık İçin Ne Yapmalısın?

Özellikle son dönemlerde yanlış beslenme şekilleri birçok rahatsızlığın temelini oluşturmakta. Gün içerisinde kan şeker dengesinin sağlanamaması ve gece gelen açlık krizleri sonrasında hem kilo artışı hem de hazımsızlık kaçınılmaz bir hal alıyor.

Yanlış beslenme dediğimde yalnızca fast food besinleri tüketmek değil aynı zamanda yemeklerle birlikte içecek tüketmek, çay ve kahveyi sık tüketmek farkında olmadan yaptığın küçük hatalar.  Sen farkında olmadan küçük hatalar yapabilirsin ancak sindirim sistemin bu küçük hataları telafi edebilmek için çok çaba harcar. Ve yapmış olduğun hatalar biriktikçe artık sindirim sistemin baş edemez, hazımsızlık kaçınılmaz bir hal alır. Gel şimdi hazımsızlığın önüne nasıl geçeceğine bakalım.

Diyet

Dengeli ve yeterli beslenme, bireyin genel sağlığını iyileştirebilir ve hazımsızlık olasılığını azaltabileceği belirli hastalıkların ve tıbbi durumların yönetilmesine yardımcı olabilir. Sen de hazımsızlık yaşıyorsan gazlı içecek tüketiminden, alkollü içeceklerden, portakal gibi yüksek sitrik içerikli yiyeceklerden, yağlı ve baharatlı besinlerden uzak durmaları gerekir. Kafein varlığı mide asidi aşırı üretimini uyardığından kafein içeren yiyecek ve içeceklerden uzak durmalı veya bunlardan kaçınmalısın.

Hazımsızlık yaşayan bireyler yemeklerini yavaş yemeli ve besinleri güzelce çiğnemeli. Hızlı yemek yeme sonucunda besinler tam olarak sindirilemeden bağırsağa geçer ve hazımsızlığa neden olur.

Sigara ve Alkol

Sigara ve alkol kullanımı vücuda karşı yapılan hataların başında yer alır. Sigara ve alkol tüketimi mide duvarını tahriş eder ve midenin daha fazla asit üretmesine neden olur. Hazımsızlık problemi olan bireyler sigarayı ve alkolü bırakmalı daha sağlıklı bir yaşam tarzına geçiş yapmalıdır.

Stres

Hazımsızlığa neden olan önemli faktörlerden birisi de ruh sağlığı. Kaygı ve stres mideye rahatsızlık verir. Kaygı duygusu, sinir sistemini aşırı aktif hale getirir ve bu nedenle besin bileşenlerini sindirim sisteminden uzaklaştırır. Stresli bir zihin, kaygı, endişe veya sinirlilik gösterir. Dolaylı yoldan uykusuzluğa neden olabilir. Eğer uykudan mahrum kalırsan, zihnin stres geliştirir. Stres, kas ağrısı, baş ağrısı ve baş dönmesine neden olabilir. Kas gerginliği mideye daha fazla baskı uygulayarak mide ekşimesini tetikleyebilir.

Hazımsızlık durumunda, gevşeme egzersizleri, yoga gibi meditasyon uygulamaları ve derin nefes alma gibi stres yönetimi teknikleri yararlı kabul edilir.

Bağırsak Bakterileri

Bağırsak bakterilerin sen farkında olmadan sindirim sürecinde aktif olarak rol oynar. Besinlerle aldığın karbonhidratların, proteinlerin ve yağların metabolize edilmelerinde bağırsak bakterilerin görev alır.

Bağırsak bakterilerinin dengeli ve çeşitli şekilde olması, sağlıklı bir sindirim süreci geçirmeni sağlar. Stres, çeşitli ilaçların kullanımı, bazı hastalıklar sonucunda bu bakterilerin işlevlerini yerine getiremez ve sonunca hazımsızlık yaşayabilirsin.

Eğer sende hazımsızlık yaşıyorsan öncelikle sindirim işlevinde rol alan bakterilerini analiz et ve onları geliştirerek yaşamış olduğun hazımsızlığı hafiflet!

 

KAYNAKLAR

Gut Microbiota Dysbiosis in Functional Dyspepsia

Functional dyspepsia

Eating, Diet, & Nutrition for Indigestion

The Role of Diet in the Management of Non-Ulcer Dyspepsia

Sitemizde çerez konumlandırılmaktadır. Çerezlere ilişkin detaylı bilgi için Aydınlatma Metni’ni ve Gizlilik Politikası’nı inceleyebilirsiniz.