Hazımsızlık Nedir ve Hazımsızlığa Ne İyi Gelir?

Hazımsızlık, toplumda sık görülen yaygın bir gastrointestinal sistem bozukluğudur. Gastrointestinal (GI) sistem, sindirimde önemli bir rol oynar ve eğer bu sistemde bir problem olursa vücudun besinleri iyi sindiremez.

Hazımsızlık bu noktada bireylerde sıklıkla görülen bir sindirim sistemi bozukluğu olarak tanımlanır. Özellikle üst karın bölgesinde rahatsızlık veya ağrı olarak tanımlanan hazımsızlık, genellikle gıda alımına bağlı olarak gelişebileceği gibi bazı ilaçların kullanımı veya enfeksiyon gibi nedenlere bağlı olarak gelişir. Önce gel hazımsızlığın ne olduğuna birlikte bakalım.

Hazımsızlık Nedir?

Tıbbi adı dispepsi olan hazımsızlık bir hastalık olarak tanımlanmaz ve sağlık sorunu olarak kabul edilir. Hazımsızlık, üst sindirim sisteminde kronik bir hareket bozukluğu olarak tanımlanır ve kendisini karnın üst kısmında hissedilen şişkinlik, mide bulantısı, karın ağrısı, gaz çıkarma, geğirme, karın guruldaması, kusma isteği ve mide ekşimesi gibi belirtilerle gösterir. Hazımsızlık yaşayan bireylerde bu durum kendisini tekrar ve ara ara sürekli olarak meydana gelir. Bu saymış olduğum durumlar sana bir şeyler hatırlattı mı? Şimdi de hazımsızlığın belirtilerine daha detaylı bakalım…

Hazımsızlığın Belirtileri Nelerdir?

Hazımsızlık, tüm semptomların bir arada veya bir, iki semptomun görülebileceği bir sağlık sorunudur. Bu durumu yaşayan kişiler yaşadıklarını rahatça fark eder. Üst sindirim sisteminin verimsiz çalışması ve etkisiz sindirim görevi yapması sonucunda en sık gözlenen belirtiler;

  •         Mide ekşimesi
  •         Ağızda ekşi tat
  •         Aşırı geğirme
  •         Ağrı
  •         Doygunluk
  •         Şişkinlik
  •         Mide bulantısı
  •         Kusma

Az önce dediğim gibi hazımsızlık yaşayan bireylerin büyük çoğunluğu birden fazla semptomu bir arada yaşar. Bazen bu semptomlar birkaç hafta veya ay boyunca artan şiddette ortaya çıkar ve daha sonra bir süre tamamen azalır veya tamamen kaybolur. Semptomları hafif şiddette yaşayan kişiler için ek bir tedavi genellikle gerekmez ancak bu semptomların hepsini veya birkaçını bir arada şiddetli yaşayan kişiler uzmanlar tarafından muayene edilmelidir ve altta yatan sebep tespit edilmelidir.

Hazımsızlık Nedenleri Nelerdir?

Hazımsızlık birçok farklı nedenden kaynaklanabileceği gibi bazı kritik nedenler hazımsızlığa sebep olabilmekte. Aşırı asit salgısı, mide iltihabı veya on iki parmak bağırsağı iltihabı, gıda alerjileri, bazı ilaç yan etkileri (örneğin, aspirin, ibuprofen ve naproksen gibi steroidal olmayan anti-enflamatuar ilaçlardan) ve Helicobacter pylori enfeksiyonu, hazımsızlığa neden olabilir. Bunlarla birlikte yanlış beslenme şekilleri, sigara ve alkol tüketimi, obezite, pankreas iltihabı, peptik ülser, çok hızlı yemek yeme, çok yemek yeme, aşırı stres durumu, gazlı içeceklerin tüketimi ve fazla kafein alımı gibi nedenler hazımsızlığın oluşmasında rol alan en büyük etmenler.

Hazımsızlık yaşayan bireylerin yaşam kaliteleri düşer. Bu bireylerin iş performanslarını ciddi bir şekilde etkiler. Saymış olduğum nedenlere ek olarak bazı bireylerde yapılan detaylı inceleme sonucunda hazımsızlığın nedeni bulunamayabilir. Bu duruma ise fonksiyonel dispepsi denir. Fonksiyonel dispepsi durumunda yapısal bir bozukluk olmamasına rağmen mide alınan besinleri verimli bir şekilde sindiremez.

Hazımsızlık İçin Ne Yapmalısın?

Özellikle son dönemlerde yanlış beslenme şekilleri birçok rahatsızlığın temelini oluşturmakta. Gün içerisinde kan şeker dengesinin sağlanamaması ve gece gelen açlık krizleri sonrasında hem kilo artışı hem de hazımsızlık kaçınılmaz bir hal alır.

Yanlış beslenme dediğimde yalnızca fast food besinleri tüketmek değil aynı zamanda yemeklerle birlikte içecek tüketmek, çay ve kahveyi sık tüketmek farkında olmadan yaptığın küçük hatalar.  Sen farkında olmadan küçük hatalar yapabilirsin. Ancak sindirim sistemi bu küçük hataları telafi etmek için çok çaba harcar. Yapmış olduğun bu hatalar biriktikçe artık sindirim sistemin baş edemez hale gelir ve hazımsızlık kaçınılmaz olur. Gel şimdi hazımsızlığın önüne nasıl geçeceğine bakalım.

Diyet

Dengeli ve yeterli beslenme, bireyin genel sağlığını iyileştirebilir ve hazımsızlık olasılığını azaltabileceği belirli hastalıkların ve tıbbi durumların yönetilmesine yardımcı olabilir. Sen de bu sıkıntıları yaşıyorsan gazlı içeceklerden alkolden, portakal gibi yüksek sitrik içerikli yiyeceklerden kaçınmalısın. Ayıca yağlı ve baharatlı besinlerden uzak durmaları gerekir. Kafein varlığı mide asidi aşırı üretimini uyardığından kafein içeren yiyecek ve içeceklerden uzak durmalı veya bunlardan kaçınmalısın.

Bu problemi yaşayan bireyler yemeklerini yavaş yemeli ve besinleri güzelce çiğnemeli. Hızlı yemek yeme sonucunda besinler tam olarak sindirilemeden bağırsağa geçer ve mide problemlerine neden olur.

Sigara ve Alkol

Alkol ve sigara kullanımı vücuda karşı yapılan hataların başında yer alır. Bu ürünler mide duvarını tahriş eder ve midenin daha fazla asit üretmesine neden olur. Mide problemi olan bireyler sigarayı ve alkolü bırakmalı daha sağlıklı bir yaşam tarzına geçiş yapmalıdır.

Stres

Hazımsızlığa neden olan önemli faktörlerden birisi de ruh sağlığı. Kaygı ve stres mideye rahatsızlık verir. Kaygı duygusu, sinir sistemini aktif hale getirir. Bu nedenle besin bileşenlerini sindirim sisteminden uzaklaştırır. Stresli bir zihin, kaygı, endişe veya sinirlilik gösterir. Dolaylı yoldan uykusuzluğa neden olur. Eğer uykudan mahrum kalırsan, zihnin stres geliştirir. Stres, kas ağrısı, baş ağrısı ve baş dönmesine neden olur. Kas gerginliği mideye daha fazla baskı uygulayarak mide ekşimesini tetikler.

Hazımsızlık durumunda, gevşeme egzersizleri, yoga gibi meditasyon uygulamaları ve derin nefes alma gibi stres yönetimi teknikleri yararlı kabul edilir.

Bağırsak Bakterileri

Bağırsak bakterilerin sen farkında olmadan sindirim sürecinde aktif olarak rol oynar. Besinlerle aldığın karbonhidratların, proteinlerin ve yağların metabolize edilmelerinde bağırsak bakterilerin görev alır.

Bağırsak bakterilerinin dengeli ve çeşitli şekilde olması, sağlıklı bir sindirim süreci geçirmeni sağlar. Stres, ilaç kullanımı, bazı hastalıklar sonucunda bakterilerin işlevlerini yerine getiremez ve sonunca rahatsızlık yaşayabilirsin.

Eğer sende hazımsızlık yaşıyorsan öncelikle sindirim işlevinde rol alan bakterilerini analiz et ve onları geliştirerek yaşamış olduğun hazımsızlığı hafiflet!

 

KAYNAKLAR

Gut Microbiota Dysbiosis in Functional Dyspepsia

Functional dyspepsia

Eating, Diet, & Nutrition for Indigestion

The Role of Diet in the Management of Non-Ulcer Dyspepsia

Not: Bu makale bilgilendirme amaçlıdır. Profesyonel tıbbi tavsiye, teşhis veya tedavi oluşturmak veya onun yerine geçmesi amaçlanmamıştır.
Phone
Sitemizde çerez konumlandırılmaktadır. Çerezlere ilişkin detaylı bilgi için Aydınlatma Metni’ni ve Gizlilik Politikası’nı inceleyebilirsiniz.